Archwium > Numer 385 (09/2005) > Europa i islam > Islamska kontrreformacja

Islamska kontrreformacja
Warto wziąć pod uwagę podobieństwa zachodzące między protestanckim chrześcijaństwem a współczesnym islamem. W jednym i drugim przypadku zachodzi możliwość ulegania skrypturalizmowi, deprecjacji rozumu i prawa naturalnego, fragmentacji oraz rozpraszania ośrodków władzy.

W ramach poszukiwań odpowiedzi na rozwój zbrojnego radykalnego odłamu islamu sugeruje się czasem na Zachodzie, że islam potrzebuje „reformacji” — czyli reformy i odnowy. Nie chcę wprawdzie nadinterpretować takiego swobodnego zastosowania terminu, ale sądzę, że może ono być mylące, jeśli ma oznaczać to, że islamska odnowa ma być analogiczna do szesnastowiecznych protestanckich prób odnowy Kościoła katolickiego. Według mnie wiele problemów, z którymi boryka się współczesny islam, przypomina bardziej protestanckie niż katolickie trudności, dlatego też potrzeba raczej czegoś na kształt osłabienia protestantyzmu w islamie. Być może powinniśmy zatem wzywać do islamskiej „kontrreformacji”.

Zacznijmy od Pisma. Jednym z wyznaczników protestantyzmu jest sola scriptura, przez co podkreśla się zależność wyłącznie od Biblii, a nie od tradycji, rozumu czy teorii prawa naturalnego. Czy można znaleźć wobec tego paralelę w islamie, w którym jedynym z aktualnych problemów, zwłaszcza wśród bardziej reakcyjnych myślicieli, jest właśnie skrypturalizm 1 i literalizm? Na przykład, wahabici sądzą, że można rozpocząć dzieło interpretacji Koranu i hadisów od nowa, bez oparcia w tradycyjnych islamskich szkołach prawniczych, teologii i filozofii. Przechodzą zatem mechanicznie od starożytnego tekstu do jego współczesnego zastosowania, ignorując niezliczone problemy hermeneutyczne, po których się prześlizgują.

Trudno o podobne podej (...)

Dostęp do treści serwisu jest płatny.


Aby wyświetlić pełny tekst musisz być zalogowany
oraz posiadać wykupiony dostęp do tego numeru.


Paul Marshall - jest wykładowcą w Center for Religious Freedom (Freedom House), autorem książek: "Islam at the Crossroads" (2002), "God and the Constitution" (2002), "Religious Freedom in the World" (2000). (wszystkie teksty tego autora)

     


zobacz także

Obietnica życia

Jak przebaczyć po zdradzie?

Lekcja myślenia

Wyznanie człowieka, świadectwo wieku

OBŻARTY NIE JEST W STANIE DOBRZE MYŚLEĆ


komentarze



Facebook