Archwium > Numer 352 (12/2002) > Lektury i filmy > Półmrok ludzkiego świata

Półmrok ludzkiego świata
"Iliada" to pierwsze w historii europejskiej kultury literackie, głęboko ludzkie przesłanie współczucia i solidarności, poetyckie zamyślenie nad istotą życia.

Profesor Maria Krzyszof Byrski, indolog, opowiadał kiedyś o rozmowie z pewnym Hindusem. Hindus zapytał go, czy ma w swojej tradycji kulturowej coś takiego, jak MahabharataRamajana. Profesor zastanawiał się, szukając w myślach eposu, który w równie istotny sposób konstytuuje kulturę europejską, jak dwa wymienione indyjską, po czym z radością odpowiedział: — Tak, to IliadaOdyseja.

Półmrok ludzkiego świata Zygmunta Kubiaka pozwolił mi zrozumieć odpowiedź profesora. W obszernym eseju Pobojowisko kreśli on panoramę świata, w którym powstała Iliada. Ukazuje jej fundamentalne znaczenie dla europejskiej cywilizacji i kultury. Iliada jest według niego pierwszą księgą w europejskiej kulturze, w której pada pytanie o sens życia. Co prawda, wyrażone nie wprost, lecz ukryte między wierszami, jednak „immanentnie zawarte w homerowej wizji”. Kiedy Achilles, syn człowieka i bogini, siedzi nad brzegiem morza i płacze, stwierdzając, że los człowieka na tej ziemi jest losem liścia — istota ludzka rodzi się, by zwiędnąć, umrzeć — prosi matkę, Tetydę, aby Zeus obdarzył go przynajmniej sławą. Nie godzi się na przemijanie, pożąda choć takiej nieśmiertelności, on, największy z wojowników, twardy i bezlitosny dla wrogów. „Czy to Achilles, przykładowy bohater achajski, potrzebuje miękkiego pocieszenia?” — pyta Zygmunt Kubiak i spieszy odpowiedzieć: „Nie, to Homer tęs (...)

Dostęp do treści serwisu jest płatny.


Aby wyświetlić pełny tekst musisz być zalogowany
oraz posiadać wykupiony dostęp do tego numeru.


Marcin J. Witan - ur. 1968, absolwent historii na UW, dziennikarz Polskiego Radia w Warszawie, mieszka w Sulejówku. (wszystkie teksty tego autora)

     


zobacz także

Mój program

BUTELKA PEŁNA UCZUĆ

PYTANIE DO SAMEGO SIEBIE...

O starzejącej się wspólnocie

"Kalendarz ekumeniczny 2008"


komentarze



Facebook