Archwium > Numer 324 (08/2000) > Sylwetka > Szczęśliwie niespełnione nawrócenie

Szczęśliwie niespełnione nawrócenie
kilka uwag o świętości i literaturze

Mauriac nie potrafił pisać wbrew sobie. Niezależnie od nacisków z zewnątrz i podejmowanych pod ich wpływem prób wpasowania się w standardy „literatury ewangelizacyjnej”, pozostał wierny surowej, jansenistycznej edukacji. Nie porzucił tego, co sam rozpoznał jako najmocniejszą stronę własnej twórczości: nie przestał realistycznie pisać o „mrokach ludzkiej duszy”. Mauriac jako chrześcijanin i artysta pozostał wierny sobie. Wiarygodność jego wiary i jego literatury tylko na tym zyskała.

 

Kiedy pada pytanie: „jak pogodzić artystyczne powołanie z wiarą?”, nie mogę pozbyć się wrażenia, że sprawa jest już nieaktualna. Nie ma przecież żadnych podstaw, by upierać się przy tezie o istotnej zależności między religijnością twórcy i jakością uprawianej przez niego sztuki. Biografia artysty bywa wykorzystywana przy opisywaniu jego dzieł, ale każde z nich wobec krytyków, widzów, czytelników i słuchaczy musi bronić się samo. Wracam do tych oczywistości, by przypomnieć, że na początku XX wieku estetyka neotomistyczna Jacques’a Maritaina sprowadzała problem literatury zwanej wówczas katolicką do kwestii katolickiego pisarza. Utrzymywano wówczas, iż wystarczy oczyścić źródło, by uzyskać arcydzieło.

Najzwyklejszy ksiądz powie mi (...): „Bądź czysty (...), a wtedy i twoje dzieło będzie odbiciem nieba. Oczyść najpierw źródło, a ci, którzy z niego pić będą, nie b (...)

Dostęp do treści serwisu jest płatny.


Aby wyświetlić pełny tekst musisz być zalogowany
oraz posiadać wykupiony dostęp do tego numeru.


Dariusz Kulesza - ur. 1963, adiunkt w Instytucie Filologii Polskiej na Uniwersytecie w Białymstoku, współpracownik "Gazety Współczesnej", felietonista Radia Białystok, publikował w między innymi w "Kartkach" i "Ruchu Literackim", mieszka w Białymstoku. (wszystkie teksty tego autora)

     


zobacz także

Jak czytać Regułę?

Świętość pośród ludzkich spraw

ENTLICZEK, PENTLICZEK

Grzech i łaska nad rzeką Inn

Uczeń muszli


komentarze



Facebook